Stel voor de besteding van de gouden handdruk uzelf de volgende vragen:

Heeft u direct geld contant nodig?
Laat dan (een deel van) de gouden handdruk direct uitkeren.
U rekent direct af met de fiscus; dit is doorgaans de duurste oplossing.

Wilt u direct een (tijdelijke) periodieke uitkering?
Besteedt dan (een deel van) de gouden handdruk voor een (flexibele) direct ingaande periodieke uitkering.
Door spreiding betaalt u doorgaans minder belasting.

Heeft u het geld nu niet nodig?
Besteedt dan (een deel van) het geld voor kapitaalopbouw voor uw (pre)pensioen.
U maakt belastingvrij rendement op uw gouden handdruk en betaalt minder belasting door spreiding en de lagere belastingtarieven na uw pensioen.

Als u een gouden handdruk als ontslagvergoeding gaat ontvangen, moet u beslissen hoe u deze ontslagvergoeding gaat besteden. De keuzes hierbij zijn belangrijk en kunnen grote verschillen opleveren.

De vraag wat voor u de beste oplossing is, is afhankelijk van uw persoonlijke situatie en de vraag waarvoor u het geld wilt gaan gebruiken.

Let op: het is belangrijk u te realiseren, dat uitkering van de ontslagvergoeding aan uzelf betekent dat alle andere – mogelijk betere – oplossingen daarmee in principe zijn uitgesloten. De ontslagvergoeding wordt dan in box 1 belast, hetgeen meestal betekent dat u er minder dan de helft van overhoudt.

Stamrechtvrijstelling
Als u een ontslagvergoeding ontvangt van uw (ex)werkgever, wordt deze in principe gezien als loon en op het moment van uitkeren belast in box 1.

Om deze vaak maximale belasting te voorkomen, kan de ontslagvergoeding ook als zogenaamd ‘stamrecht’ uitgekeerd worden: een aanspraak op periodieke uitkeringen ter vervanging van gederfd of te derven loon.
Deze periodieke uitkeringen kunnen direct ingaan, maar ook worden uitgesteld. Het aantal uitkeringen kent een minimum, dat afhankelijk is van uw leeftijd.

De ontslagvergoeding is dan onbelast op het moment van uitkering. In plaats daarvan worden de periodieke uitkeringen uit dit stamrecht belast.

Dit heeft een aantal fiscale voordelen:

- Door spreiding betaalt u doorgaans minder belasting.
- Als u met pensioen bent, betaalt u doorgaans minder belasting.
- U kunt de ontslagvergoeding onbelast laten groeien.

Om voor deze stamrechtvrijstelling in aanmerking te komen, moet de ontslagvergoeding gebruikt worden als stamrecht, door middel van een stamrechtverzekering bij een verzekeraar, of in een door u zelf op te richten stamrecht B.V.

Als u een ontslagvergoeding ontvangt heeft u hiervoor dus drie opties:

- Direct afrekenen met de fiscus.
- Als stamrechtverzekering storten bij een verzekeraar.
- Storten in een zelf op te richten stamrecht B.V.

De drie opties zijn ook te combineren en wat voor u de beste oplossing is, is afhankelijk van uw persoonlijke situatie.

Stel uzelf hierbij de volgende vragen:

- Heeft u (een deel van) het geld direct nodig?
Bijvoorbeeld om een auto te kunnen kopen.

- Heeft u behoefte aan een direct ingaande periodieke uitkering, al dan niet tijdelijk?
Bijvoorbeeld als aanvulling op een uitkering, of om nu te kunnen stoppen met werken.

- Gaat u een eigen bedrijf beginnen en wilt u het geld daarvoor gebruiken?

- Of heeft u het geld nu niet nodig?
En kunt u het dus gebruiken als spaarpotje voor later.

Direct of op korte termijn geld nodig
Als u direct of op korte termijn geld nodig heeft zijn er twee opties: direct uitkeren en afrekenen met de fiscus, of een direct ingaand stamrecht (direct ingaande periodieke uitkeringen uit een stamrechtverzekering). In beide gevallen betaalt u belasting in box 1 over de uit te keren bedragen; dit kan oplopen tot 52%.

Een direct ingaand stamrecht kan u hierbij een (flink) fiscaal voordeel opleveren, zeker als u de komende jaren geen of minder inkomen (in box 1) geniet. De ontslagvergoeding wordt dan immers door de ruimte in de lagere belastingschalen minder belast.

Een direct ingaand stamrecht kan in de vorm van een direct ingaande lijfrente. Een lijfrente is namelijk een bijzondere vorm van een periodieke uitkering

U heeft het geld nu niet nodig
Als u het geld nu (gedeeltelijk) niet nodig heeft, kunt u het aanwenden voor een stamrechtverzekering, waar u dan op termijn een periodieke uitkering uit krijgt. Uw gouden handdruk wordt daarmee een spaarpotje voor later.

Een voordeel hierbij is dat u nu geen belasting over uw ontslaguitkering betaalt, en dus rendement maakt op de bruto ontslagvergoeding. Daarnaast betaalt u als u met pensioen bent, en er dan wel belasting betaald moet worden, doorgaans veel minder belasting in box 1.

U gaat dus sparen met de ontslaguitkering. Hoeveel geld u aan het eind heeft opgebouwd is afhankelijk van het rendement dat u met uw geld behaalt. Het eindkapitaal kan hierbij gegarandeerd zijn, of afhankelijk van uw belegging. Bedenk hierbij dat sparen ook een vorm van beleggen is en dus ook beleggen met weinig of geen risico kan gebeuren.

Een uitgesteld stamrecht kan ook in de vorm van een koopsom. Een koopsom is namelijk een vorm van beleggen, waarbij het eindkapitaal besteed moet worden voor de aankoop van een lijfrente.

Naast de genoemde stamrechtverzekering en koopsom bij een verzekeraar, kunt u ook een eigen stamrecht B.V. oprichten. Door de kosten die de oprichting en het in stand houden van een B.V. met zich meebrengen, is dit doorgaans pas interessant bij een koopsom vanaf circa € 50.000.

Flexibiliteit
Als u al een nieuwe baan heeft of bijna met pensioen gaat is de keuze voor de besteding vaak niet moeilijk. U kunt dan de stamrechtvrijstelling realiseren met behulp van de ‘standaard’ producten: een direct ingaande lijfrente of een koopsom.

Maar wat nu als de toekomst niet zo duidelijk is? Dan is waarschijnlijk flexibiliteit in de besteding van uw ontslagvergoeding belangrijk voor u. Hierdoor zijn er ook verzekeringsproducten op de markt, waarbij u flexibel kunt omgaan met uw stamrecht.

Kenmerkend voor deze flexibele producten is dat ze, binnen de fiscale mogelijkheden, flexibiliteit bieden. U kunt van uw (tijdelijke) uitkering genieten wanneer u dat wilt en de uitkering stoppen als u deze niet meer nodig heeft. Ook de hoogte kan hierbij variëren.

Maar bedenk wel dat ‘elk voordeel een nadeel heeft’; voor flexibele producten geldt dat ze doorgaans wat ‘duurder’ zijn, of bijvoorbeeld bij een tussentijdse uitkering de garantie op het eindkapitaal vervalt.

Eigen bedrijf beginnen
Als u een eigen bedrijf gaat beginnen, kunt u uw ontslagvergoeding hiervoor aanwenden, mits u dit vanuit een B.V. gaat doen.
Hier zitten veel haken en ogen aan en het is dan ook verstandig hiervoor advies te zoeken bij een fiscaal adviseur.

1. Als je gouden handdruk ontvangt vraag dan specialisten om advies hoe je het geld het beste kunt gebruiken.

2. Als je het geld niet direct nodig hebt, zet het dan weg in een lijfrente. Het is namelijk heel goed mogelijk dat je na je 65ste een stuk minder belasting betaalt.

3. Mocht ontslag onvermijdelijk zijn en kom je in aanmerking voor een gouden handdruk, bereken dan zelf je gouden handdruk, dan weet je ongeveer wat voor een bedrag je gaat ontvangen.

Misschien denk je bij ontslag direct aan een gouden handdruk. Maar wettelijk gezien heb je helemaal geen recht op zo’n ontslagvergoeding. Toch kan het wel gebeuren dat je met een zak geld naar huis gaat. Bijvoorbeeld wanneer je je baan bent kwijtgeraakt als gevolg van een reorganisatie, een conflict of door opheffing van je functie. De kans is dan vrij groot dat je een vergoeding van bijvoorbeeld één of meerdere maandsalarissen ontvangt.

Maar een rechter let ook op wat je werkgever in plaats van een vergoeding al voor je geregeld heeft. Wanneer hij je bijvoorbeeld al een nieuwe baan heeft bezorgd of je outplacement aanbiedt, zal de rechter waarschijnlijk oordelen dat je geen recht op hebt op een ontslagvergoeding.

Hoeveel krijg je?
Hoeveel geld je krijgt ter compensatie van je ontslag is afhankelijk van onder meer de volgende omstandigheden:

De verwijtbaarheid van het ontslag: is het ontslag vooral aan jezelf te wijten? Dan zal de vergoeding lager of zelf nihil zijn. De vergoeding wordt hoger als het ontslag vooral te wijten is aan je werkgever.
Het aantal jaren dat je in dienst bent: hoe ouder je bent en hoe langer je in dienst bent, hoe hoger de vergoeding.
Je bruto maandsalaris: hoe hoger je salaris, hoe hoger je vergoeding

Recht op outplacement
Om de gevolgen van het ontslag wat te verzachten kan je werkgever je in plaats van een gouden handdruk ook een outplacementtraject aanbieden. Daarmee krijg je hulp bij het vinden van een andere passende baan. Die mogelijkheid is soms opgenomen in een sociaal plan. Je hebt er dan wettelijk recht op. Is er geen sociaal plan? Dan kun je je werkgever altijd vragen om de kosten van outplacement of loopbaanbegeleiding te vergoeden.

Financiële eindafrekening
Dan zijn er nog de bedrijfsspaarpotjes en werknemersregelingen waar je recht op hebt. Hoe wordt dit bij ontslag allemaal geregeld?

Vakantiegeld en vakantiedagen
Je krijgt uitgekeerd wat je aan vakantiegeld hebt opgebouwd in de maanden dat je in een jaar gewerkt hebt. De vakantiedagen die je hebt opgebouwd maar nog niet hebt opgenomen, moeten worden uitbetaald.

Pensioen
Met je opgebouwde pensioenrechten gebeurt uiteraard niets als je ontslag krijgt. Je behoudt recht op het pensioen dat je in de pensioenregeling hebt opgebouwd. Je werkgever is echter wel verplicht om deze reserves ook daadwerkelijk beschikbaar te maken. Je krijgt immers de gelegenheid om deze pensioenrechten mee te nemen naar je nieuwe werkgever door middel van waardeoverdracht. Lees meer in het artikel: Je pensioen & een nieuwe baan.

Spaarloon
Je kunt je opgebouwde spaarloonsaldo laten staan en pas opnemen wanneer het spaarloon vrijvalt. Dat is fiscaal een stuk gunstiger dan de regeling beëindigen en het saldo opnemen. Je betaalt in dat geval alsnog aan de fiscus.

Levensloopregeling
Je opgebouwde tegoed in de levensloopregeling kun je op de rekening laten staan en het eventueel verder opbouwen bij je nieuwe werkgever. Of het bedrag ineens laten uitkeren. Je hebt dan echter geen recht op levensloopkorting en je betaalt over dat bedrag belasting.

Direct Writer
Verzekeringsmaatschappij die direct zaken met u doet (en dus niet via een tussenpersoon).

Gouden handdruk
Veel gebruikte term voor ontslagvergoeding.

Koopsom
Storting bij een verzekeraar, waaruit op termijn een lijfrente genoten kan worden.
Fiscale term: mag vaak belastingvrij gestort worden.

Lijfrente(-uitkering)
Een bijzondere vorm van een periodieke uitkering: afhankelijk van het leven en de termijnen zijn vast en gelijkmatig.

Ontslaguitkering
Ontslagvergoeding.

Ontslagvergoeding
Vergoeding door de (ex)werkgever die betaald wordt bij ontslag.

Periodieke uitkering
Een uitkering die onderdeel is van een reeks van uitkeringen, waarbij elke uitkering afhankelijk is van een toekomstige onzekere gebeurtenis.
Fiscaal wordt doorgaans een kans op overlijden geëist van 0,94% (ook wel de 1% overlijdenskans genoemd).

Stamrecht
Een aanspraak op periodieke uitkeringen ter vervanging van gederfd of te derven loon.

Stamrechtvrijstelling
De vrijstelling van belasting bij een ontslagvergoeding.

Stamrechtverzekering
Verzekeringsproduct voor een ontslagvergoeding met stamrechtvrijstelling, die vaak een maximale (fiscaal toegestane) flexibiliteit biedt